Chuyện về cà phê Mocha từ Yemen – Bản đồ cà phê Châu Á

Ngoài Ethiopia, thì Yemen có một lịch sử lâu đời nhất về cây cà phê, Quốc gia Tây Nam Á này được biết đến với vai trò phân tán cây cà phê từ Ethiopia ra toàn thế giới trong thời kỳ thịnh vượng của đế chế Hà Lan bằng đường hàng hải từ cảng Mocha. Mặc dù có nhiều nghiên cứu khoa học để chỉ ra rằng xuất xứ của Cà phê Mocha từ Yemen có nguồn gốc từ đông Ethiopia, Song đây vẫn được xem là một trong những loại cà phê bản địa được trồng tại Yemen.

Cảng cà phê Mocha của Yemen

Mocha là một trong những thuật ngữ phổ biến và có nhiều biến thể nhất trong ngành cà phê. Cách gọi phổ biến Cà phê Mocha (hay còn gọi là Moka, Moca hoặc Mocca) được dùng để chỉ cảng Mocha (Al Mokha) ở mũi phía tây nam của bán đảo Ả Rập thuộc Yemen ngày nay.

Mocha từng nổi tiếng với vai trò là thị trường lớn của cà phê Arabcia (cà phê chè) từ thế kỷ 15 đến đầu thế kỷ 18. Tất nhiên cảng Mocha không phải nơi lý tưởng để trồng cà phê, Cà phê chỉ được vận chuyển từ nội địa Yemen đến cảng Mocha. Trong suốt thế kỷ 17, hạt cà phê Mocha chỉ vận chuyển sau khi rang để tránh sự phân tán giống bản địa này. Trong thời gian thịnh vượng, thương nhân từ Anh, Hà Lan và Pháp đả thúc đẩy thương mại tại cảng Mocha, với việc các thương buôn Hà Lan mang cay cà phê từ Mocha đến Java – thuộc Indonesia đả đánh dấu mốc cho sự xuất hiện của cây cà phê tại châu Á, và cũng là bước đầu cho hành trình chinh phục thế giới của các giống cà phê Arabica.

nguon-goc-lich-su-ca-phe-arabica-primecoffee
Nguồn gốc lịch sử cà phê Arabica – Film About Coffee

Cà phê Mocha từ Ethiopia và Mocha Espresso

Làm phức tạp thêm tính thống nhất của tên gọi cà phê Mocha, là cà phê xuất hiện của cà phê Harrar từ phía đông Ethiopia. Những loại cà phê Ethiopia – Harrar được chế biên khô thường được bán dưới cái tên Mocha hoặc Moka và cũng là một trong những loại cà phê có chất lượng tốt nhất thế giới.

Vẫn còn một sự nhầm lẫn khác với danh từ Mocha, xuất phát từ đặc tính hương vị giống với chocolate của cà phê Mocha từ Yemen, một số người đam mê cà phê đả gắn với tên gọi của một loại cà phê Espresso có kết hợp sô cô la nóng với tên gọi là Mocha (hay Moka – thuần túy là một thức uống từ bất  kỳ loại cà phê). Ngày nay Cà phê Mocha thường bị nhầm lẫn, và được hiểu là Espress với sô cô la nóng được gọi trong quán cà phê thay vì cà phê Mocha từ Yemen.

Canh tác cà phê Mocha ở Yemen

Những cây cà phê đầu tiên có mặt ở Yemen từ năm 1450, hầu hết bắt nguồn từ nước láng giềng bên kia biển đỏ là Ethiopia và được trồng bởi các nhà sư Sufi. Trong hơn nữa thế kỷ cho đến nay, cây cà phê vẫn được canh tác theo cách ban đầu này. Cây cà phê được trồng trên ruộng bậc thang của các vách núi khô cằn cạnh các làng đá cổ đả tồn tại hàng thế kỷ nay. Hầu hết cà phê Mocha được canh tác bởi các hộ gia đình nhỏ lẻ, nên việc thu hoạch, lực chọn được tiến hành cẩn trọng bằng tay, và chế biến khô bằng cách phơi nắng trên mái nhà.

Cà phê Yemen hiện nay

Kể từ sự sụp đổ của đế chế Ottoman, và các bế tắc chính trị gần đây cũng như thiên tai, Yemen đã không còn là một trong những quốc gia giàu có trên thế giới mà trở thành một trong những địa điểm phụ thuộc vào viện trợ do chiến tranh tàn phá.

Trở thành một nước nghèo, với nền nông nghiệp tự cung tự cấp, xuất khẩu cà phê từ Yemen đả gặp nhiều khó khăn do sản lượng ít ỏi, mà còn vì thương mại quốc tế đã bị thách thức bởi xung đột chính trị và những trở ngại chính phủ, giá cà phê nhân thô bị đẩy lên rất cao so với các quốc gia sản xuất cà phê khác trên thế giới. Cảng Mocha ngày nay cũng chỉ tồn tại như một cảng cá với hoạt động du lịch ít ỏi. Cà phê Mocha chỉ còn được biết đến như một danh tiếng lịch sử trong thời đại hoàng kim của Yemen.

Tham khảo:

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s

WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: